කොළඹ, ගාල්ල සහ රත්නපුර වැනි ප්‍රදේශවල සමනලුන් රංචු වශයෙන් එක්ව ගමන් කරන අයුරු දැක්වෙන ඡායාරූප සහ වීඩියෝ පට සමාජ මාධ්‍ය ජාලාවල බහුලව සංසරණය විය. මෙම හදිසි සංක්‍රමණය පිටුපස ඇති හේතුව කුමක්දැයි බොහෝ දෙනෙක් විමසා සිටියහ.
ෆැක්ට් ක්‍රෙසෙන්ඩෝ ශ්‍රී ලංකා (Fact Crescendo Sri Lanka) ආයතනයට අනුව, මෙය සාමාන්‍යයෙන් සිදුවන සෘතුමය සමනල් සංක්‍රමණයකි. සෑම වසරකම කාල සීමාවන් දෙකකදී මෙය සිදුවන අතර, ප්‍රධාන සංක්‍රමණ රැල්ල ඔක්තෝබර් සහ දෙසැම්බර් අතර කාලයේදීත්, තවත් කුඩා රැල්ලක් මාර්තු සහ අප්‍රේල් අතර කාලයේදීත් දැකගත හැකිය.
ප්‍රධාන කරුණු
- විශේෂඥයන් පවසන්නේ මෙම සමූහ සංක්‍රමණය මෝසම් වර්ෂාව සහ ප්‍රජනන චක්‍ර සමඟ බැඳී පවතින ස්වාභාවික සෘතුමය සංක්‍රමණයක් බවයි.
- ප්‍රධාන වශයෙන් Lemon Emigrant, Mottled Emigrant, Lesser Albatross සහ Common Albatross යන විශේෂ මේ අතර වේ.
- මෙම සංචලනය ඉදිරියේදී සිදුවිය හැකි ස්වභාවික ආපදාවක අනතුරු ඇඟවීමක් නොවන බව විද්‍යාඥයෝ තහවුරු කරති.
ඔවුන් සංක්‍රමණය වන්නේ ඇයි?
මෝසම් සංක්‍රාන්ති වර්ෂාවත් සමඟ විශේෂයෙන් වියළි කලාපය පුරා සත්කාරක ශාක සරුවට වැවෙන අතර, එමඟින් ඕනෑ තරම් ආහාර සහ ප්‍රජනනය සඳහා ඉඩකඩ ලැබේ. උන්ගේ ගහනය සීඝ්‍රයෙන් ඉහළ යත්ම, බිත්තර දැමීම සඳහා නව ස්ථාන සොයා ගැනීමටත්, ආහාර සඳහා පවතින තරගකාරිත්වය මඟහරවා ගැනීමටත් සමනලුන් විවිධ ප්‍රදේශ කරා පියාසර කරති.
සුළං රටාව සහ ශාක පවතින ආකාරය අනුව මෙලෙස වැඩිවන සමනල් ගහනය රට පුරා ව්‍යාප්ත වන බව ශ්‍රී ලංකා සමනලුන් සංරක්ෂණය කිරීමේ සංගමයේ හිටපු සභාපතිනියක් සඳහන් කළාය. කොළඹ බොරැල්ල ප්‍රදේශය හරහා නැගෙනහිර සිට බටහිර දෙසට Lemon Emigrant සහ Mottled Emigrant විශේෂවල සමනලුන් පියාසර කරන අයුරු ඇය නිරීක්ෂණය කර තිබිණි.
සබරගමුව විශ්වවිද්‍යාලයේ මහාචාර්ය කපිල දිසානායක ඇතුළු පර්යේෂකයන් පිරිසක් විසින් ටැප්‍රොබැනිකා (Taprobanica) සඟරාවේ පළ කරන ලද 2024 අධ්‍යයනයකට අනුව, කුමන ජාතික වනෝද්‍යානයේ සිට විල්පත්තුව දක්වා ප්‍රධාන පියාසැරි මාර්ගයක් විහිදී ඇති බව අනාවරණය විය. සංක්‍රමණය වන Albatross විශේෂ පැයට කිලෝමීටර් 11 ක පමණ වේගයෙන් පියාසර කරමින් දින තුනක් හෝ හතරක් ඇතුළත කිලෝමීටර් 280 ක පමණ දුරක් ආවරණය කරයි.
ඔවුන් යන්නේ ශ්‍රී පාදස්ථානයටද, නැතහොත් එය ආපදාවක අනතුරු ඇඟවීමක්ද?
මෙම සංක්‍රමණය බොහෝ විට සමනල් කන්ද ලෙසද හැඳින්වෙන ශ්‍රී පාදස්ථානය දෙසට සමනලුන් ඇදී යන බවට පවතින සම්ප්‍රදායික විශ්වාසයන් සිහිපත් කරයි. විශේෂඥයන් පවසන්නේ සමනලුන් ඇතැම් විට සංසර්ගය සඳහා උස් ස්ථාන කරා එක්රැස් වන බවත්, එය "hill-topping" ලෙස හඳුන්වන බවත්ය. කෙසේ වෙතත්, සංක්‍රමණ දත්ත පෙන්වා දෙන්නේ බොහෝ සමනලුන් ගමන් කරන්නේ වයඹ දෙසට බවයි.
මෙම පියාසැරිය ළඟා වන සුළි කුණාටුවක් හෝ ස්වභාවික විපතක් පිළිබඳ සංඥාවක් විය හැකි බවට සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සේ මත පළ විය. සමනලුන්ගේ සමූහ පියාසැරි ආපදා අනතුරු ඇඟවීම් සමඟ සම්බන්ධ වන බවට කිසිදු විද්‍යාත්මක සාක්ෂියක් නොමැති බව පවසමින් විශේෂඥයෝ මෙම මතයන් ප්‍රතික්ෂේප කළහ. ඔවුන් තහවුරු කළේ මෙම සංසිද්ධිය සාමාන්‍ය පාරිසරික චක්‍රයක් පමණක් බවයි.
මෙයද කියවන්න
- පැයට කිලෝමීටර් 503.17 ක වේගයක් වාර්තා කරමින් BYD Yangwang U9 ලෝකයේ වේගවත්ම නිෂ්පාදන මෝටර් රථය බවට පත්වෙයි
- දීපාවලී වෙනුවෙන් පළාත් හතරක දෙමළ මාධ්‍ය පාසල්වලට සඳුදා විශේෂ නිවාඩුවක්
- තද වැසි හේතුවෙන් ජලාශ වාන් දොරටු විවෘත වෙද්දී තිඹිරිගස්යායට මිලිමීටර් 146.6 ක ඉහළම වර්ෂාපතනයක්
